Bugun...



8ê Marti, Roca Cenıkanê Dınya sero...
Tarıx: 07-03-2017 16:40:25 Newebiyayiş : 07-03-2017 16:49:25 + -


Persê cenıkan, ê cıwanıkan niyo, ê cıwamêrdano. Gani cıwamêrdi na mesela nêheqiye werte ra wedarê, çıke dem u dewran leteo zêde na dınya de inan dest dero. Her çıqas ke cenıki her qewm de wahêrê heqanê xo niyê, no eybê cıwamêrdano.. Nuştoğê ma bıra Weli nuşteo cêrêno ke ê Sibel Çağlaro, ma rê çarnao, weş u war bo.


8ê Marti, Roca Cenıkanê Dınya sero...

Kapitalizm Asrê 19 ine de rae keno ra emegê cênıku ser. Emegê cênıku pholkneno (phalakneno ro). Cênıki eve nêçe tenge, eve nêçe şiyaset (ejiyat), eve era xo ver estene vengê xo vezenê na asır de, vejinê sahnê emegi, xo rê ca kenê ra.

 

Tharva (derba) Cênıkun’a en gırana ke va ke, sıfte adır u kıla ke fabrika işligu de kerda cênıku ver, a tharve yena ra isoni viri.

 

8ê Marti de serra 1857ine de Amilka (Dewletê Amerika’ê Jübiyaey) de Suka New Yorki de, fabrika tekstili de 40.000 karkerdoğ sono grev.

 

İyê ke fabrika tekstili de kuras tenenê ra, 40.000 karkerdoğ sono grev ke heqa xo bıwazê, heqa xo bıjêrê, jê isoni mamela bıvênê.

 

Karkerdoğê ke zerrê favrika de grev kenê, polês çırê cı keno, huzmê cı keno, perrneno, pêrüne keno zerrê favrika, çêveru sero kilıt keno. Dormê favrika de ki barikat nano ro, nêverdano kes tever bo. Adır keno favrika ver, 129 tene (jêde cênıkê) eve adır vêsneno.

 

53 serri ra dıme, Mısletê Enternasyonalistunê 2. de, Danimarka, suka Kopenhagi de 26-27ê Amnonia Peyêne de, Dewleta Almanya ra, Clara Zetkine serva 8ê Martê 1857i jü teklif ana ra zon. Vana ke, 8ê Marti serê dina de Roza Cênıkunê Emegdaru ilam bıkerime. Fina ra mısleti ver, vana, ‘sıma se vanê?’ Mıslet pêro ki na teklif qevul keno. Awa, nawa, 8ê Marti serê dina de Roza Cênıkunê Emegdaruno.

 

Serva mana roza cênıku ser şiyaene, ez vajine ke ison tenêna serru raviyarno, tenêna pil bo. Çıra na roza cênıku dina de na ro? Keşkêna na roze rê luzım çinê biyêne. Belkia ki o waxt na dina daêna biyêne manidar. Na dina de raa cênıku, raa ciamordun’a daêna çetına, daêna zora. Çênêy ke na dina de moa xo ra amey dina, dı gami lazekun’a cêr yenê na dina. Dino ke, siyaseto ke, pêrüne ki xêr u guna na dina pêro darda arê, kerda cênıku vıle. Moa xo ra ke amey dina, lao şia vıle dero. Xêr u ber voreno ciamordun’ê, kemer u kuçi ki vorenê cênıkun’o.

 

Çarnais: Veli Kişioğlu

 

Eslê nuştey: http://dunyalilar.org/triangle-gomlek-fabrikasi-yangini.html/ - Nuştoğe: Sibel Çağlar

 




Bınge: http://dunyalilar.org/triangle-gomlek-fabrikasi-yangini.html/

Editör: Mesut Asmên Keskin

Na xebere 458 rêy amê wendene

Etiketi :

FACEBOOK FIKIRNAYİŞ
FIKIRNAYİŞ

DINYA XEBERÊ BİNİ

XEBERÊ ZÊDÊRİ WENDİYAYÊ
FIKIRBİYAYÊ PÊÊNİ
FOTO GALERİ
  • Guelê Quling (Yüzenada) - Çolig (Bingol)
    Guelê Quling (Yüzenada) - Çolig (Bingol)
  • Zımıstanê Welati
    Zımıstanê Welati
  • Çımê Muzıri
    Çımê Muzıri
  • Koê Welatê Ma
    Koê Welatê Ma
  • Mezelê Ma
    Mezelê Ma
  • Bonê Domantênya Ma
    Bonê Domantênya Ma
  1. Guelê Quling (Yüzenada) - Çolig (Bingol)
  2. Zımıstanê Welati
  3. Çımê Muzıri
  4. Koê Welatê Ma
  5. Mezelê Ma
  6. Bonê Domantênya Ma
FOTO GALERİ
YUKARI